Τίτος Βανδής

Titos Vandis, 6 Kasım 1917'de Yunanistan'ın Neo Faliro kasabasında dünyaya geldi ve 23 Şubat 2003'te hayata veda eden Yunan kökenli bir sinema ve sahne oyuncusudur. Oyunculuk kariyerine 1930'ların sonunda Yunanistan'da tiyatro sahnesinde adım attı ve kısa sürede ülkesinin tanınan sahne isimlerinden biri hâline geldi. 1962 yılında Poliorkia adlı filmdeki performansıyla Selanik Uluslararası Film Festivali'nde En İyi Erkek Oyuncu ödülünü kazandı ve bu başarı onun uluslararası kapılara açılmasında önemli bir dönüm noktası oldu. Yunanistan'da bir diktatörlük iktidara geldiğinde ülkesini terk etmek zorunda kalan Vandis, sonraki 24 yılını Amerika Birleşik Devletleri'nde geçirdi. Göç etmeden önce sahneye çıktığı oyun sayısı 250'yi aşmıştı. Broadway'deki ilk çıkışını, Tony ödülüne aday gösterilen On A Clear Day You Can See Forever (1965) adlı müzikalle yaptı. Ardından 1967'de, kendisinin de rol aldığı Never on Sunday (1960) filminden uyarlanan Illya Darling adlı müzikalin özgün kadrosunda yer aldı ve başroldeki özgür ruhlu Yunan fahişe Illya'nın en eski müşterisini canlandırarak şarkı ve dans sahneleriyle izleyenleri mest etti. Newsday gazetesi eleştirmeni George Oppenheimer, performansını övgüyle değerlendirerek genç oyuncular kadar coşkuyla oynadığına dikkat çekti. Vandis, 1968'de Westbury Music Fair'de aynı rolü yeniden üstlendi; eleştirmen Murry Frymer ise otantikliğini ve tazeliğini hiç kaybetmeyen yorumunu, filmdeki renkli neşeyi sahneye taşıdığı için övdü. 1970'te Martin Beck Tiyatrosu'nda Man of La Mancha'nın kadrosuna katılarak Sancho Panza karakterini canlandırdı. New Jersey'nin Millburn kentindeki Paper Mill Playhouse'da sahnelenen Zorba müzikalinde ise başrolü oynadı; eleştirmen W. C. Flahault, kızlara düşkün Yunan serserisini son derece yergili ve gerçekçi bir şekilde yorumladığını belirtti. 1972'de Ironside dizisinde, kızının katilini bulmak için dedektiften yardım isteyen eğitimsiz bir kömür madencisi olarak konuk oldu ve bu dönemde müzikal sahneye göre dramatik işlerin kendisi için daha kolay geldiğini itiraf etti; gençliğinde yaşlı karakterleri büyük bir keyifle canlandırdığını, artık yaşlandığında ise rollerin tersine dönmesini dilediğini söyledi. Aynı yıl Woody Allen'ın Everything You Always Wanted to Know About Sex* (*But Were Afraid to Ask) filminde bir koyuna aşık Ermeni çoban Milos Stavros'u oynadı. 1973 yapımı Şeytan (The Exorcist) filminde ise baş karakter Peder Damien Karras'ın amcasını canlandırdı; yönetmen William Friedkin, Vandis'in yüzünün daha önceki Milos Stavros rolüyle çağrışım yapmasını istemediği için bir sahnede oyuncunun yüzünü kapatan bir şapka kullandı. Vandis, 1975-1978 yılları arasında polis dizisi Baretta'da dört bölümle yer alarak tekrar eden bir karaktere hayat verdi ve 1985-1986 sezonunda The A-Team'in "Body Slam" bölümünde Hulk Hogan'la birlikte konuk oyuncu olarak ekrana çıktı. Kariyeri boyunca The Flying Nun, Trapper John, M.D., M*A*S*H, The Odd Couple, Kojak, Barney Miller, Wonder Woman, Newhart ve The Mary Tyler Moore Show gibi pek çok televizyon yapımında da rol alan Vandis, hem Yunan hem de Amerikan sahne ve sinema dünyasında iz bırakan zengin bir kariyere imza attı.